Lừa đảo trực tuyến 2025: thiệt hại hơn 8.000 tỷ đồng
Theo [Tiền Phong] ngày 24/04/2026, Bộ Công an công bố thiệt hại do lừa đảo trực tuyến tại Việt Nam trong năm 2025 ước tính vượt 8.000 tỷ đồng. Con số này phản ánh quy mô tội phạm công nghệ cao đang gia tăng nhanh và đặt ra nhiều thách thức cho môi trường tài chính số.
Một vụ việc điển hình được dẫn chứng là đường dây liên quan đến Phó Đức Nam ("Mr Pips") với tổng thiệt hại ước tính hơn 1.300 tỷ đồng từ 738 vụ việc. Trong bối cảnh đó, cộng đồng Trang Trắng ghi nhận nhiều nhận xét cảnh báo liên quan đến cuộc gọi giả mạo và đầu tư tài chính trực tuyến.
Hình thức và thủ đoạn ghi nhận
Theo Tiền Phong, các hình thức gian lận ngày càng tinh vi nhờ sự phát triển của trí tuệ nhân tạo. Thủ đoạn phổ biến bao gồm giả mạo danh tính qua cuộc gọi, sử dụng deepfake hình ảnh và giọng nói, cùng các mô hình đầu tư ảo chiếm đoạt tài sản qua mạng.
Đối tượng thường tiếp cận nạn nhân qua điện thoại hoặc mạng xã hội, sau đó dẫn dụ chuyển tiền vào các nền tảng đầu tư giả hoặc tài khoản trung gian. Quy mô 738 vụ việc trong một đường dây cho thấy mức độ tổ chức và chuyên nghiệp hóa của loại tội phạm này.
Vai trò của AI và deepfake
Công nghệ Generative AI cho phép đối tượng tạo giọng nói, hình ảnh hoặc video giả mạo người thân, lãnh đạo, hoặc nhân viên cơ quan chức năng. Người nghe khó phân biệt thật giả chỉ qua cuộc gọi ngắn, đặc biệt khi nội dung tạo áp lực tâm lý về tiền bạc hoặc pháp lý.
Dấu hiệu nhận biết cuộc gọi rủi ro
- Người gọi tự xưng là công an, viện kiểm sát, ngân hàng hoặc nhân viên sàn đầu tư và yêu cầu chuyển tiền gấp.
- Giọng nói hoặc hình ảnh video call có dấu hiệu bất thường, trễ khẩu hình, âm thanh méo.
- Yêu cầu cung cấp mã OTP, mật khẩu ngân hàng, số thẻ hoặc cài đặt ứng dụng lạ.
- Mời gọi tham gia nhóm đầu tư tài chính, ngoại hối, tiền số với cam kết lợi nhuận cao bất thường.
- Số điện thoại lạ gọi lại nhiều lần trong thời gian ngắn hoặc dùng đầu số quốc tế.
- Đã có nhận xét cảnh báo từ cộng đồng khi tra cứu trên Trang Trắng.
Hành động đề xuất
- Dừng giao dịch, không chuyển tiền khi chưa xác minh qua kênh chính thức của cơ quan, tổ chức liên quan.
- Chặn số điện thoại và báo cho nhà mạng theo đầu số tiếp nhận phản ánh cuộc gọi rác, cuộc gọi lừa đảo.
- Lưu lại số điện thoại, nội dung tin nhắn và lịch sử cuộc gọi để làm bằng chứng.
- Trình báo cơ quan công an địa phương khi có dấu hiệu bị chiếm đoạt tài sản.
- Gửi nhận xét cộng đồng về số điện thoại đáng ngờ trên Trang Trắng để người khác tham khảo.
- Chia sẻ thông tin với người thân, đặc biệt người cao tuổi, nhóm dễ bị tác động bởi thủ đoạn giả danh cơ quan chức năng.
Tra cứu và góp nhận xét cộng đồng
Tra cứu thông tin số điện thoại trước khi bắt máy hoặc giao dịch là một bước phòng vệ đơn giản. Trên Trang Trắng, người dùng có thể nhập số điện thoại để xem các nhận xét cộng đồng đã ghi nhận về số đó, bao gồm nhận định rủi ro, nội dung cuộc gọi và tần suất xuất hiện.
Quy trình thu thập và hiển thị nhận xét được mô tả công khai trong trang Phương pháp. Nếu bạn vừa nhận một cuộc gọi nghi vấn, có thể tham khảo Hướng dẫn để biết cách gửi nhận xét đóng góp cho cộng đồng. Mỗi phản ánh từ người đóng góp giúp người dùng khác có thêm bằng chứng để cân nhắc trước khi nghe máy.
Diễn đàn Digital Trust in Finance 2026 dự kiến diễn ra ngày 12/5, dưới sự bảo trợ của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Bộ Tài chính, sẽ tập trung vào nhận diện thách thức trong kỷ nguyên AI, hoàn thiện khung chính sách và thúc đẩy cơ chế phối hợp đa bên. Sự kiện cũng mở rộng thảo luận về giải pháp phòng chống lừa đảo và nâng cao kỹ năng tự bảo vệ cho người dùng.
Nguồn: Theo [Tiền Phong] ngày 24/04/2026.
Nội dung tổng hợp từ nguồn công khai. Nhận xét cộng đồng trên Trang Trắng không phải kết luận pháp lý.