Lừa đảo dùng AI, Deepfake nhắm vào học sinh dịp hè
Theo [Báo Công an Nhân dân] ngày 12/05/2026, lực lượng Công an ghi nhận nhiều thủ đoạn lừa đảo trực tuyến gia tăng khi kỳ nghỉ hè đến gần, nhắm vào học sinh, sinh viên và phụ huynh. Các đối tượng đã ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ Deepfake để dựng kịch bản tinh vi, từ trại hè giả mạo đến giả danh cơ quan chức năng qua cuộc gọi video.
Đây là giai đoạn các em có nhiều thời gian truy cập mạng xã hội, tìm việc làm thêm hoặc tham gia hoạt động ngoại khóa, tạo điều kiện cho kẻ gian tiếp cận. Phụ huynh và học sinh cần nắm rõ các dấu hiệu để chủ động phòng tránh.
Hình thức và thủ đoạn ghi nhận
Thủ đoạn phổ biến là lập website, fanpage giả mạo tổ chức uy tín để quảng bá trại hè, khóa học kỹ năng hoặc học bổng du học. Các đối tượng dùng AI tạo video, hình ảnh có độ chân thực cao và triển khai chatbot tư vấn 24/7, khiến phụ huynh tin tưởng rồi yêu cầu chuyển khoản "đặt cọc" hoặc "phí làm hồ sơ".
Bẫy "việc nhẹ lương cao" cũng tiếp tục được khai thác. Kẻ gian dùng công cụ tự động tiếp cận hàng ngàn nạn nhân, tạo biên lai chuyển khoản hoa hồng giả, cho hưởng lợi nhuận nhỏ ban đầu rồi dẫn dụ chuyển số tiền lớn hơn để "thực hiện nhiệm vụ" trước khi chiếm đoạt toàn bộ.
Nghiêm trọng hơn, một số nhóm sử dụng Deepfake để giả danh cán bộ Công an, Viện kiểm sát, Tòa án trong các cuộc gọi video. Chúng đưa thông tin nạn nhân liên quan đến vụ án ma túy, rửa tiền, gây áp lực tâm lý nhằm yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng hoặc chuyển tiền vào "tài khoản tạm giữ".
Ngoài ra, các cuộc thi năng khiếu, hoạt động trải nghiệm giả mạo cũng được dựng lên cùng tài khoản ảo do AI tạo tương tác giả để lôi kéo học sinh đóng phí tham gia.
Dấu hiệu nhận biết
- Cuộc gọi video có hình ảnh bị giật, giọng nói không khớp cử động môi - dấu hiệu của Deepfake.
- Người tự xưng là cán bộ Công an, Viện kiểm sát, Tòa án yêu cầu chuyển tiền vào "tài khoản tạm giữ" để xác minh.
- Fanpage, website quảng bá trại hè, học bổng với chi phí thấp bất thường, không có địa chỉ trụ sở rõ ràng.
- Lời mời tuyển cộng tác viên online thu nhập cao, yêu cầu ứng tiền để "thực hiện nhiệm vụ".
- Hoa hồng được trả nhỏ giọt ban đầu để kích thích nạp thêm tiền.
- Tin nhắn, bình luận có lượng tương tác cao bất thường nhưng nội dung lặp lại, thiếu tự nhiên.
Hành động đề xuất
- Không cung cấp thông tin cá nhân hoặc chuyển tiền khi chưa kiểm chứng qua kênh chính thống của tổ chức được nhắc đến.
- Ngắt máy ngay khi cuộc gọi video có dấu hiệu Deepfake và gọi lại bằng số chính thức của cơ quan liên quan.
- Tra cứu thông tin số điện thoại gọi đến trên Trang Trắng để xem nhận xét cộng đồng trước khi tương tác thêm.
- Phụ huynh trao đổi với con về các thủ đoạn lừa đảo trên mạng xã hội trong dịp hè.
- Gửi nhận xét cộng đồng nếu đã nhận cuộc gọi, tin nhắn có dấu hiệu tương tự để cảnh báo người khác.
- Trình báo cơ quan Công an gần nhất khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn hoặc đã chuyển tiền.
Tra cứu và góp nhận xét cộng đồng
Trang Trắng là nền tảng cảnh báo an toàn cuộc gọi dựa trên nhận xét cộng đồng, trung lập và không thương mại. Khi nhận cuộc gọi từ số lạ giới thiệu là cán bộ chức năng, trung tâm du học hay nhà tuyển dụng, người dùng có thể tra cứu thông tin số điện thoại để xem nhận định rủi ro do người đóng góp chia sẻ.
Nếu một số nhận nhiều nhận xét cảnh báo lừa đảo từ cộng đồng, đây là tín hiệu để dừng lại và kiểm chứng qua kênh chính thống. Người đóng góp cũng có thể để lại nhận xét chi tiết về tình huống gặp phải, giúp học sinh, sinh viên và phụ huynh khác tham khảo.
Để hiểu cách Trang Trắng thu thập và hiển thị dữ liệu, tham khảo trang phương pháp. Hướng dẫn cách gửi nhận xét và đọc kết quả tra cứu có tại hướng dẫn sử dụng.
Nguồn và lưu ý
Nguồn: [Báo Công an Nhân dân] ngày 12/05/2026, dẫn khuyến cáo của Công an xã Ái Quốc về thủ đoạn lừa đảo trực tuyến dịp nghỉ hè.
Nội dung tổng hợp từ nguồn công khai. Nhận xét cộng đồng trên Trang Trắng không phải kết luận pháp lý.