- lừa đảo
- bảo vệ tài chính
- Tết
- an toàn ngân hàng
- công nghệ cao
Cảnh báo lừa đảo công nghệ cao dịp Tết: Những chiêu trò tinh vi bạn cần biết
Dịp Tết, các hoạt động lừa đảo tài chính gia tăng mạnh với nhiều thủ đoạn tinh vi. Trang Trắng cảnh báo những chiêu trò phổ biến và cách phòng ngừa hiệu quả.
Khi mùa Tết đến gần, nhu cầu mua sắm, thanh toán, vay mượn và đi lại tăng cao. Đây cũng chính là dịp mà các hoạt động lừa đảo tài chính trên mạng bùng phát mạnh mẽ với những thủ đoạn ngày càng tinh vi. Từ giả mạo cán bộ, nhân viên ngân hàng, chính sách hỗ trợ Tết đến bán vé giá rẻ, các đối tượng tận dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo, deepfake và mạng xã hội để lợi dụng tâm lý chủ quan của người dân. Nhiều trường hợp đã bị chiếm đoạt tài sản chỉ sau một cuộc gọi, tin nhắn hoặc cú nhấp chuột. Việc nâng cao cảnh giác và hiểu rõ những chiêu trò này là cách tốt nhất để bảo vệ tài sản của bạn.
Những chiêu trò lừa đảo phổ biến dịp cận Tết
Các hoạt động lừa đảo dịp Tết có nhiều hình thức khác nhau, từ những trường hợp cũ lão được "nâng cấp" bằng công nghệ mới.
Lừa đảo qua hỗ trợ Tết và chính sách xã hội: Người dân nhận được cuộc gọi từ những người tự xưng là cán bộ phường hoặc cơ quan chức năng, thông báo bạn thuộc diện được hỗ trợ tiền Tết theo chính sách của Nhà nước. Những kẻ lừa đảo thường đọc chính xác họ tên, địa chỉ cư trú để tạo lòng tin. Sau đó, họ yêu cầu bạn cung cấp mã OTP để "xác nhận thông tin", từ đó chiếm quyền kiểm soát tài khoản ngân hàng và rút sạch tiền.
Vay nhanh trên mạng xã hội: Các fanpage quảng cáo dịch vụ vay tiền "trong 30 phút, không cần thế chấp" khiến nhiều người lao động trẻ sập bẫy. Sau khi người vay chuyển tiền phí hồ sơ và bảo hiểm khoản vay, họ bị chặn liên lạc ngay lập tức.
Bán vé máy bay, xe khách và tour du lịch giá rẻ: Lợi dụng nhu cầu về quê ăn Tết của sinh viên, công nhân và nhu cầu du lịch đầu năm, các đối tượng lập website và fanpage giả mạo hãng vận chuyển hoặc công ty du lịch, chào mời vé "giá sốc" và tour "siêu khuyến mãi". Sau khi yêu cầu chuyển tiền đặt cọc, họ cắt liên lạc ngay.
Đổi tiền mới trái phép: Nhu cầu đổi tiền mới, tiền lẻ để lì xì bị lợi dụng bởi các đối tượng quảng cáo dịch vụ đổi tiền nhanh, giao tận nơi. Sau khi nhận chuyển tiền trước, họ "bốc hơi". Hành vi này còn bị xử phạt từ 20-40 triệu đồng theo quy định pháp luật.
Combo chụp ảnh Tết giá rẻ: Các đối tượng lập fanpage quảng cáo dịch vụ chụp ảnh với mức giá thấp bất thường, sử dụng lý do cận Tết đông khách để yêu cầu đặt cọc trước. Khi nạn nhân đến địa điểm đã hẹn, phát hiện không có dịch vụ như quảng cáo.
Lừa đảo qua mua sắm online: Các đối tượng giả danh shipper gọi điện yêu cầu thanh toán, lợi dụng sự mất cảnh giác để chiếm đoạt tiền. Một thủ đoạn khác là giả vờ chuyển tiền nhầm rồi liên tục gọi yêu cầu hoàn trả, thậm chí cung cấp số tài khoản khác để nạn nhân chuyển lại nhiều lần.
Việc nhẹ lương cao: Các đối tượng giả danh sàn thương mại điện tử hoặc thương hiệu lớn, tuyển cộng tác viên làm nhiệm vụ tăng tương tác. Ban đầu, nạn nhân được nhận những khoản tiền nhỏ để tạo lòng tin, sau đó bị yêu cầu chuyển tiền với lý do "mở khóa nhiệm vụ" hoặc "nâng cấp tài khoản".
Công nghệ cao giúp lừa đảo trở nên tinh vi hơn
Những thủ đoạn quen thuộc như nhận quà Tết, tiền hỗ trợ hay trợ cấp xã hội được "nâng cấp" bằng công nghệ cao. Các đối tượng gửi tin nhắn, gọi điện kèm đường link giả mạo để yêu cầu người dân cung cấp thông tin cá nhân, mã OTP hoặc tải ứng dụng giả, từ đó chiếm quyền kiểm soát tài khoản ngân hàng.
Việc sử dụng trí tuệ nhân tạo và deepfake giọng nói, hình ảnh giúp các đối tượng dễ dàng giả danh cán bộ, nhân viên ngân hàng, thậm chí giả giọng người thân, khiến nhiều nạn nhân mất cảnh giác. Các website giả mạo chỉ khác trang thật vài ký tự tên miền, đi kèm hàng trăm bình luận và đánh giá giả, tạo cảm giác uy tín để lôi kéo khách hàng.
Các ngân hàng liên tục phát cảnh báo về những tin nhắn giả mạo, đường link lạ yêu cầu khách hàng đăng nhập để "xác minh tài khoản" hoặc "nhận ưu đãi cuối năm". Ngoài ra, còn có những trường hợp giả danh nhân viên ngân hàng gọi điện tư vấn "hỗ trợ tài chính" hoặc "hoàn phí dịch vụ", sau đó yêu cầu cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc.
Cách phòng chống lừa đảo hiệu quả
Để bảo vệ tài sản của mình, người dân cần thực hiện nguyên tắc "2 phải - 4 không":
2 phải:
- Luôn nâng cao cảnh giác và chủ động bảo mật thông tin cá nhân như căn cước công dân, tài khoản ngân hàng, mã OTP, tài khoản mạng xã hội
- Kịp thời liên hệ cơ quan công an khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn hoặc bị lừa đảo
4 không:
- Không hoảng sợ trước cuộc gọi, tin nhắn từ người lạ
- Không nhẹ dạ trước tiền, quà tặng hay lợi nhuận bất thường
- Không tùy tiện kết bạn, tham gia hội nhóm chưa được kiểm chứng
- Không cung cấp thông tin cá nhân, không truy cập link lạ, không tải ứng dụng không rõ nguồn gốc
Hãy nhớ rằng các ngân hàng chính thức sẽ không bao giờ yêu cầu bạn cung cấp mật khẩu, mã OTP qua điện thoại, tin nhắn hay đường link lạ. Nếu có bất kỳ yêu cầu nào như vậy, hãy cảnh báo ngay.
Mặc dù các ngân hàng đã triển khai xác thực sinh trắc học và tăng cường "hàng rào" kỹ thuật, nhưng công nghệ chỉ là một phần của "lá chắn" bảo vệ. Trong bối cảnh lừa đảo công nghệ cao ngày càng tinh vi, sự cảnh giác và chủ động của bạn vẫn là yếu tố then chốt để bảo vệ tài sản.
Lời khuyên từ Trang Trắng: Trang Trắng khuyến cáo bạn nên sử dụng các công cụ tra cứu số điện thoại để xác minh các cuộc gọi, tin nhắn từ những người tự xưng là cán bộ, nhân viên ngân hàng hoặc đại diện các cơ quan chính phủ. Đối với những yêu cầu liên quan đến tài chính, hãy chủ động liên hệ trực tiếp với cơ quan, ngân hàng qua số điện thoại chính thức để xác minh thông tin. Nếu phát hiện số điện thoại lạ hoặc nghi vấn, bạn có thể tra cứu trên Trang Trắng để kiểm tra xem số này có liên quan đến hoạt động lừa đảo hay không. Hãy chia sẻ thông tin này với gia đình và bạn bè để cùng nhau bảo vệ tài sản khỏi những kẻ lừa đảo trong dịp Tết này.