- Lừa đảo ngân hàng
- Bảo vệ tài khoản
- An toàn tài chính
- Trang Trắng
Cảnh báo lừa đảo từ các ngân hàng: Cách bảo vệ tài khoản của bạn
Các ngân hàng lớn cảnh báo về những thủ đoạn lừa đảo tinh vi. Tìm hiểu cách nhận biết và bảo vệ tài khoản ngân hàng của bạn hiệu quả.
Thời gian gần đây, các ngân hàng lớn ở Việt Nam liên tục phát đi những thông báo cảnh báo khẩn về những thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi. Từ việc mạo danh cán bộ ngân hàng, cán bộ thuế cho đến sử dụng công nghệ AI tạo deepfake, các kẻ lừa đảo đang "nâng cấp" những chiêu trò cũ để tìm cách chiếm đoạt tiền của khách hàng. Hiểu rõ những nguy hiểm này sẽ giúp bạn bảo vệ tài khoản và tài sản của mình một cách hiệu quả.
Những thủ đoạn lừa đảo phổ biến nhất hiện nay
Các đối tượng lừa đảo hiện đang sử dụng nhiều cách khác nhau để tiếp cận khách hàng. Một trong những thủ đoạn phổ biến nhất là gọi điện thoại, gửi tin nhắn hoặc email giả mạo, tự xưng là nhân viên ngân hàng hoặc cán bộ cơ quan thuế. Họ sẽ đưa ra những lý do khác nhau như:
- Cập nhật hồ sơ và hoàn thiện thủ tục hành chính: Yêu cầu bạn cung cấp thông tin tài khoản, mã OTP hoặc thực hiện xác thực sinh trắc học
- Thông báo nợ phí thẻ: Gọi điện thông báo khách hàng nợ phí thẻ tín dụng và cần kích hoạt hoặc hủy thẻ gấp
- Ưu đãi và chương trình khuyến mãi: Gửi tin nhắn hoặc email thông báo bạn đã đủ điểm để nhận quà tặng hoặc voucher, kèm theo một đường link để "xác nhận" hoặc "nhận quà"
- Giả mạo tên gọi của người thân: Sử dụng AI để sao chép giọng nói hoặc tạo video call giả mạo sếp, đồng nghiệp yêu cầu chuyển tiền gấp
Khi bạn đồng ý làm theo hướng dẫn, những kẻ lừa đảo sẽ tiếp tục yêu cầu những thông tin nhạy cảm như:
- Số tài khoản ngân hàng và số dư hiện có
- Mã OTP (mã xác thực một lần)
- Mật khẩu truy cập tài khoản
- Hình ảnh, dãy số in trên thẻ tín dụng và mã CVV
- Thông tin xác thực sinh trắc học
Sau khi có được những thông tin này, chúng có thể liên kết thẻ với ví điện tử, thực hiện chi tiêu trực tuyến hoặc rút tiền trực tiếp từ tài khoản của bạn mà không cần sự cho phép.
Công nghệ AI đang được lợi dụng như thế nào?
Một điều đáng lo ngại là các kẻ lừa đảo hiện đang sử dụng công nghệ AI để tạo sinh các nội dung giả mạo với chất lượng rất cao. Email và tin nhắn giả mạo ngày nay có độ hoàn thiện gần như tuyệt đối, không còn những lỗi chính tả hay văn phong gượng gạo như trước. Chúng bắt chước chính xác giọng điệu và cách thể hiện của các ngân hàng thực hoặc các đối tác lớn.
Nguy hiểm hơn là AI còn có thể:
- Cá nhân hóa kịch bản lừa đảo: Dựa vào thông tin công khai của bạn trên mạng xã hội để tạo ra những yêu cầu có vẻ hợp lý và đáng tin cậy
- Sao chép giọng nói: Tạo ra file âm thanh giả mạo giọng của người thân, sếp hoặc đồng nghiệp để yêu cầu chuyển tiền
- Tạo video call deepfake: Sử dụng công nghệ deepfake để tạo ra video gọi video giả mạo từ những người mà bạn tin tưởng
Những công nghệ này khiến việc nhận biết lừa đảo trở nên khó khăn hơn bao giờ hết, đặc biệt là khi bạn bị áp lực thời gian hoặc cảm xúc không bình tĩnh.
Những dấu hiệu cảnh báo bạn cần biết
Để bảo vệ chính mình, bạn cần chú ý đến những dấu hiệu cảnh báo sau:
- Gọi điện yêu cầu thông tin bảo mật: Các ngân hàng thực không bao giờ gọi điện thoại để yêu cầu bạn cung cấp mã OTP, mật khẩu hoặc thông tin tài khoản
- Đường link từ nguồn không xác định: Tin nhắn hoặc email chứa đường link yêu cầu đăng nhập, xác thực hay nhập mã OTP
- Áp lực thời gian: Những thông báo yêu cầu bạn hành động gấp hoặc sẽ bị phạt, mất quà tặng
- Giao dịch bất thường: Nhận thông báo trừ tiền cho những giao dịch bạn không thực hiện, hoặc thẻ bị trừ tiền nhiều lần trong thời gian ngắn
- Giao dịch tại các website lạ: Phát sinh giao dịch tại các ứng dụng hoặc website nước ngoài mà bạn không sử dụng
Cách bảo vệ tài khoản ngân hàng của bạn
Những ngân hàng lớn đã khuyến cáo khách hàng cần thiết lập một thói quen phòng vệ mới. Nguyên tắc cốt lõi là "chậm lại và xác minh" trước khi thực hiện bất kỳ giao dịch tài chính nào. Dưới đây là những biện pháp cụ thể bạn có thể áp dụng:
- Không bao giờ cung cấp thông tin bảo mật: Không chia sẻ mã OTP, mật khẩu, hoặc thông tin tài khoản qua điện thoại, tin nhắn hay email, dù người gọi có tự xưng là nhân viên ngân hàng
- Xác minh lại thông tin: Nếu nhận được cuộc gọi hoặc tin nhắn từ ngân hàng, hãy chủ động gọi lại số điện thoại chính thức của ngân hàng để xác minh
- Kiểm tra website chính thức: Chỉ kiểm tra thông tin tài khoản, ưu đãi hoặc thực hiện giao dịch qua website hoặc ứng dụng chính thức của ngân hàng
- Kiểm tra giao dịch thường xuyên: Giám sát tài khoản ngân hàng và thẻ tín dụng hàng ngày để phát hiện sớm những giao dịch bất thường
- Cẩn trọng với đường link: Không nhấn vào những đường link từ tin nhắn hoặc email, dù chúng có vẻ chính thức
- Cập nhật bảo mật: Thường xuyên cập nhật mật khẩu, bật xác thực hai lớp nếu ngân hàng hỗ trợ
- Không cài đặt ứng dụng lạ: Từ chối những yêu cầu cài đặt ứng dụng lạ hoặc cho phép truy cập vào điện thoại của bạn
Lời khuyên từ Trang Trắng: Nếu bạn nhận được cuộc gọi hoặc tin nhắn đáng ngờ, hãy sử dụng Trang Trắng để tra cứu số điện thoại đó. Trang Trắng cung cấp thông tin về các số điện thoại lừa đảo, spam và những thông tin khác giúp bạn xác định nguồn gốc thực sự của cuộc gọi. Nếu phát hiện được hoạt động lừa đảo, hãy báo cáo ngay cho ngân hàng và cơ quan công an. Nhớ rằng, sự cảnh báo và xác minh kỹ càng là cách tốt nhất để bảo vệ tài sản của bạn trước những kẻ lừa đảo ngày càng tinh vi.