Vào tháng 12, cơ quan công an đã khởi tố điều tra một vụ lừa đảo kinh doanh bảo hiểm đặc biệt tinh vi. Hai đối tượng - một phụ nữ 41 tuổi và mẹ đẻ của cô - đã dàn dựng một kịch bản giả chết hoàn toàn, tổ chức đám tang như thật và chiếm đoạt hơn 1 tỷ đồng tiền bảo hiểm nhân thọ. Vụ việc được phát hiện khi người phụ nữ bất ngờ quay lại địa phương để hủy giấy chứng tử của mình. Đây là một trường hợp điển hình của lừa đảo tinh vi trong lĩnh vực bảo hiểm, và cũng là một bài học về tầm quan trọng của việc bảo vệ bản thân khỏi những lừa đảo và các hành vi vi phạm pháp luật.
Hành vi gian lận bảo hiểm là gì?
Theo định nghĩa pháp luật, gian lận trong kinh doanh bảo hiểm là hành vi cố ý cung cấp thông tin sai sự thật, che giấu thông tin hoặc làm giả hồ sơ để được trả tiền bảo hiểm hoặc bồi thường trái pháp luật. Đây là hành vi bị nghiêm cấm tuyệt đối trong hoạt động kinh doanh bảo hiểm.
Trong vụ việc nêu trên, hành vi gian lận không chỉ dừng lại ở việc cung cấp thông tin sai sự thật. Đó là một chuỗi hành vi gian dối có chủ đích, được thực hiện có kế hoạch kéo dài trong nhiều năm, bao gồm:
- Dựng hiện trường tử vong giả tạo
- Thực hiện thủ tục khai tử người còn sống
- Tổ chức đám tang hoàn toàn giả mạo
- Chiếm đoạt tiền bảo hiểm dựa trên giấy chứng tử giả
Hành vi này không chỉ là vi phạm hợp đồng bảo hiểm mà còn thể hiện tính chất nguy hiểm cao cho xã hội. Với số tiền chiếm đoạt lớn và thủ đoạn tinh vi, đây là một trường hợp điển hình của lừa đảo có tổ chức.
Mức hình phạt đối với gian lận bảo hiểm
Pháp luật hình sự hiện hành dành một điều luật riêng để xử lý loại hành vi này. Theo Điều 213 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), người nào thực hiện hành vi gian lận trong kinh doanh bảo hiểm, chiếm đoạt tiền bảo hiểm từ một mức nhất định trở lên hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng, thì có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Đối với cá nhân phạm tội, khung hình phạt cao nhất có thể lên tới 7 năm tù, kèm theo các hình phạt bổ sung như:
- Phạt tiền
- Cấm đảm nhiệm chức vụ trong một khoảng thời gian
- Cấm hành nghề trong lĩnh vực liên quan
Ngoài trách nhiệm hình sự, người trục lợi bảo hiểm còn phải chịu những hậu quả pháp lý khác. Các hợp đồng bảo hiểm được giao kết trên cơ sở thông tin gian dối có thể bị tuyên vô hiệu. Người trục lợi buộc phải hoàn trả toàn bộ số tiền đã nhận và bồi thường thiệt hại phát sinh cho doanh nghiệp bảo hiểm theo quy định của pháp luật dân sự và pháp luật chuyên ngành.
Những hệ quả không lường trước được
Ngoài khía cạnh pháp lý, vụ việc giả chết để trục lợi bảo hiểm còn đặt ra những vấn đề đáng suy ngẫm về chuẩn mực đạo đức xã hội. Việc một người còn khỏe mạnh, có khả năng lao động nhưng vì hám lợi và lười lao động mà tự nhận mình đã chết để trục lợi bảo hiểm là biểu hiện rõ nét của sự lệch chuẩn về giá trị sống.
Hành vi giả chết không chỉ nhằm qua mặt doanh nghiệp bảo hiểm mà còn gây ra nỗi đau tinh thần cho nhiều người xung quanh. Người thân, họ hàng, hàng xóm đã thực sự tin rằng người này đã qua đời, đã đến viếng, chia sẻ mất mát, bày tỏ sự thương cảm. Sự đau buồn đó là thật, nhưng lại bị lợi dụng một cách lạnh lùng để đổi lấy tiền bạc.
Cái chết vốn là nỗi mất mát thiêng liêng, gắn với đau thương và tang tóc, đã bị biến thành công cụ để mưu cầu lợi ích vật chất. Đây là khía cạnh gây phẫn nộ lớn trong dư luận, bởi nó xâm phạm trực tiếp các giá trị đạo đức và nhân văn vốn được xã hội gìn giữ.
Lời khuyên từ Trang Trắng: Để bảo vệ bản thân khỏi những lừa đảo liên quan đến bảo hiểm và các thủ đoạn gian lận tinh vi, bạn nên luôn cảnh báo và kiểm tra kỹ lưỡng các thông tin cá nhân trước khi giao kết hợp đồng. Hãy cẩn thận với những cuộc gọi hoặc tin nhắn từ những người không quen, tìm hiểu kỹ về các điều khoản bảo hiểm, và nếu có nghi ngờ về một giao dịch nào đó, hãy liên hệ trực tiếp với công ty bảo hiểm để xác minh. Ngoài ra, bạn có thể sử dụng các dịch vụ tra cứu thông tin để kiểm tra danh tính và lịch sử của những người hoặc tổ chức mà bạn giao dịch. Việc nâng cao cảnh báo và hiểu biết về pháp luật sẽ giúp bạn tránh được những rủi ro không cần thiết.