Thời gian gần đây, nạn lừa đảo qua điện thoại, tin nhắn và các ứng dụng liên lạc đã trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với khách hàng ngân hàng. Các đối tượng lừa đảo ngày càng tinh vi, sử dụng những kịch bản chuyên nghiệp và đáng tin cậy để lừa gạt người dùng. Họ thường tận dụng tâm lý lo lắng, nhu cầu cập nhật thông tin hoặc những chương trình khuyến mại hấp dẫn để khiến nạn nhân mất cảnh giác. Điều nguy hiểm nhất là khi bạn vô tình cung cấp các thông tin nhạy cảm, những kẻ gian lận có thể nhanh chóng chiếm quyền kiểm soát tài khoản của bạn và rút hết tiền mà không cần sự xác thực thêm.
Những chiêu trò lừa đảo phổ biến nhất
Các nhóm tội phạm đang sử dụng nhiều hình thức tiếp cận khác nhau để lừa gạt khách hàng. Dưới đây là những chiêu trò bạn cần cảnh báo:
Mạo danh nhân viên ngân hàng để yêu cầu cập nhật thông tin: Những kẻ gian lận thường gửi tin nhắn SMS, email hoặc gọi điện, tự xưng là nhân viên ngân hàng. Họ thúc giục bạn "nâng cấp hệ thống", "xác thực tài khoản" hoặc hỗ trợ liên kết ví điện tử. Kèm theo đó là các đường link hoặc mã QR dẫn đến những website giả mạo có giao diện sao chép y hệt ứng dụng ngân hàng chính thống.
Cảnh báo phí và chi phí phát sinh: Một chiêu trò quen thuộc là báo khách hàng đang nợ phí thường niên, cần hỗ trợ kích hoạt hoặc hủy thẻ online gấp để tránh phát sinh thêm chi phí. Điều này tạo tâm lý khẩn cấp, khiến nạn nhân không có thời gian suy nghĩ kỹ lưỡng.
Dụ dỗ bằng các chương trình khuyến mại: Những lời hứa về chương trình khuyến mại, tặng quà hay giảm lãi suất thẻ cũng là cách để kẻ gian lạc quyết bạn cảnh giác. Khi bạn quan tâm, họ sẽ yêu cầu cung cấp các thông tin cá nhân để "hoàn tất thủ tục".
Giả danh cơ quan chính phủ: Một số đối tượng còn mạo danh cán bộ cơ quan thuế hoặc các cơ quan nhà nước khác, với lý do "hỗ trợ chuyển đổi, cập nhật hồ sơ" theo các quyết định pháp luật mới. Họ thường gửi giấy mời, thông báo hoặc đường link, yêu cầu bạn thực hiện các thủ tục trực tuyến để tạo lòng tin.
Những thông tin "tử huyệt" bạn không bao giờ được chia sẻ
Khi tiếp nhận bất kỳ yêu cầu cung cấp thông tin từ những người lạ, hãy cảnh báo cao độ. Những dữ liệu sau đây là "chìa khóa" mà kẻ gian lạn để chiếm quyền kiểm soát tài khoản của bạn:
- Hình ảnh thẻ ngân hàng: Không bao giờ gửi ảnh thẻ cho bất kỳ ai, kể cả những người tự xưng là nhân viên ngân hàng
- Số thẻ và tên chủ thẻ: Những thông tin này có thể được sử dụng để thực hiện giao dịch trái phép
- Mã bảo mật CVV: Đây là mã 3-4 chữ số ở mặt sau thẻ, không bao giờ công bố cho ai
- Mã OTP (One-Time Password): Đây là "chìa khóa" cuối cùng mà kẻ gian cần. Ngay khi bạn cung cấp mã OTP, chúng có thể liên kết thẻ vào ví điện tử trên điện thoại của chúng hoặc thực hiện các giao dịch mua sắm trái phép
- Mật khẩu tài khoản: Không bao giờ công bố mật khẩu của bạn cho ai, kể cả nhân viên ngân hàng
Một khi kẻ gian lạn nắm được mã OTP, họ sẽ tích hợp thành công thẻ ngân hàng của bạn vào ví Apple Pay hoặc Google Pay trên điện thoại của chúng. Sau đó, chúng toàn quyền sử dụng thẻ để thanh toán mua sắm hoặc rút tiền mà không cần thẻ vật lý hay xác thực thêm lần nào nữa. Trong nhiều trường hợp, kẻ gian đã có sẵn thông tin thẻ từ các vụ lộ lọt dữ liệu trước đó và chỉ chờ đợi con mồi cung cấp nốt mã OTP để chiếm quyền kiểm soát hoàn toàn.
Quy mô vấn đề lừa đảo hiện nay
Theo các báo cáo gần đây, vấn đề lừa đảo đã đạt quy mô đáng báo động. Các cơ quan chức năng đã phát hiện gần 600.000 tài khoản thanh toán và ví điện tử có dấu hiệu gian lận. Hệ thống cảnh báo đã thành công trong việc hỗ trợ hơn 2,26 triệu lượt khách hàng, trong đó trên 700.000 lượt đã kịp thời tạm dừng hoặc hủy bỏ giao dịch nghi ngờ, giúp bảo vệ tổng giá trị giao dịch hơn 2.780 tỷ đồng.
Tuy nhiên, con số này cho thấy rằng vấn đề lừa đảo vẫn đang ở mức cao. Mỗi ngày có hàng nghìn người tiềm ẩn nguy cơ bị chiếm quyền kiểm soát tài khoản và mất tiền chỉ vì một sơ suất nhỏ trong việc chia sẻ thông tin cá nhân.
Lời khuyên từ Trang Trắng: Để bảo vệ bản thân khỏi nạn lừa đảo, bạn cần nâng cao cảnh báo trong mọi tương tác liên quan đến thông tin cá nhân và tài khoản ngân hàng. Hãy nhớ rằng các ngân hàng chính thức KHÔNG bao giờ yêu cầu khách hàng cung cấp mã OTP, mật khẩu hay số thẻ qua điện thoại, tin nhắn hay email. Nếu nhận được những yêu cầu như vậy, hãy ngay lập tức liên hệ với ngân hàng qua số điện thoại chính thức ghi trên thẻ hoặc website chính thức để xác nhận. Bạn cũng nên sử dụng dịch vụ tra cứu thông tin trên Trang Trắng để kiểm tra các số điện thoại lạ trước khi tin tưởng, giúp bạn xác định được liệu đó có phải là cuộc gọi lừa đảo hay không. Luôn cảnh báo cao độ và không vội vàng làm theo hướng dẫn của những người lạ, bất kể lý do họ đưa ra có vẻ hợp lý như thế nào.