- lừa đảo trực tuyến
- AI
- bảo vệ người dùng
- an ninh mạng
- Trang Trắng
AI và những rủi ro lừa đảo trực tuyến bạn cần biết
Trí tuệ nhân tạo đang trở thành công cụ mạnh mẽ cho những kẻ lừa đảo. Tìm hiểu cách bảo vệ bản thân với Trang Trắng.
Trong thời đại công nghệ phát triển nhanh chóng, trí tuệ nhân tạo (AI) không chỉ mang lại những tiện ích mà còn tạo ra những mối nguy hiểm mới cho người dùng. Một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là sự gia tăng các cuộc tấn công lừa đảo được tự động hóa bằng AI. Các nghiên cứu cho thấy từ 50% đến 75% lượng thư rác và các cuộc tấn công lừa đảo trên toàn cầu đang được thực hiện bởi các hệ thống AI, khiến tình hình an ninh mạng trở nên ngày càng phức tạp hơn.
AI Quét Thông Tin Mạng Xã Hội Để Tìm Nạn Nhân
Thay vì phải thực hiện công việc lừa đảo thủ công như trước đây, các tội phạm mạng hiện nay đang sử dụng AI để "quét" thông tin trên các nền tảng mạng xã hội. Hệ thống này có khả năng xác định những người đang trong trạng thái tâm lý yếu ớt, chẳng hạn như những người vừa trải qua ly hôn, người cô đơn hoặc đang gặp khó khăn tài chính.
Một khi đã xác định được mục tiêu, AI sẽ tạo ra các hồ sơ giả mạo với hình ảnh hấp dẫn và những tin nhắn lôi cuốn để thiết lập mối quan hệ. Sau đó, chúng sẽ dàn dựng các kịch bản tinh vi nhằm vào tâm lý nạn nhân, dụ dỗ họ chuyển khoản tiền hoặc tiết lộ thông tin cá nhân.
Quy mô của mối đe dọa này là khổng lồ. Mỗi ngày, thế giới phải đối mặt với hơn 15 tỉ vụ tấn công mạng được hỗ trợ bởi công nghệ AI, con số này tăng nhanh chóng theo thời gian.
Mối Nguy Hiểm Đối Với Cá Nhân Và Doanh Nghiệp
Không chỉ các cá nhân mà doanh nghiệp cũng đang trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công lừa đảo do AI điều khiển. Những tội phạm mạng gửi các email giả mạo từ những người trong tổ chức, yêu cầu nhân viên thay đổi số tài khoản của nhà cung cấp hoặc chuyển tiền vào tài khoản không rõ danh tính. Loại tấn công này cực kỳ hiệu quả vì nó lợi dụng sự tin tưởng trong môi trường công ty.
Một nguy hiểm thậm chí còn lớn hơn là công nghệ Deepfake - một loại AI có khả năng tạo ra video hoặc âm thanh giả mạo chân thực. Những kẻ lừa đảo có thể sử dụng công nghệ này để giả mạo giọng nói của giám đốc điều hành (CEO) hoặc những nhân vật quyền lực khác trong công ty, ra lệnh cho cấp dưới thực hiện các giao dịch tài chính bất hợp pháp hoặc đánh cắp bí mật thương mại của công ty.
Tình hình càng trở nên phức tạp khi các công cụ AI "độc hại" như WormGPT, FraudGPT và DarkGPT xuất hiện trên các chợ đen trực tuyến. Những người không am hiểu công nghệ cũng có thể dễ dàng thuê các công cụ này với mức giá chỉ từ 90 USD mỗi tháng. Các nền tảng này cung cấp hướng dẫn chi tiết về cách hack, dịch vụ chăm sóc khách hàng cho tội phạm mạng, và nhiều công cụ lợi dụng khác.
Cuộc Chạy Đua Giữa AI Tấn Công Và AI Phòng Thủ
Các chuyên gia cảnh báo rằng AI có khả năng tự động hóa tới 95% quy trình của một cuộc tấn công mạng. Điều này đã buộc các tổ chức trên toàn thế giới phải bước vào một cuộc chạy đua công nghệ: sử dụng AI để chống lại AI.
Các công ty và tổ chức hiện đang bắt đầu triển khai các hệ thống AI để:
- Rà soát và phát hiện các lỗ hổng bảo mật trước khi chúng bị khai thác
- Phát hiện dấu hiệu lừa đảo sớm trong các tin nhắn và email
- Phân tích hành vi bất thường của người dùng
- Theo dõi các mối đe dọa mới nổi trên mạng
Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh rằng công nghệ chỉ là một phần của giải pháp. Đối với cá nhân, sự cảnh giác và thận trọng vẫn là "lá chắn" quan trọng nhất. Việc rèn luyện kỹ năng nhận biết các dấu hiệu lừa đảo, kiểm tra kỹ lưỡng những tin nhắn lạ, và không chia sẻ thông tin cá nhân một cách vô cảnh đã chứng minh là rất hiệu quả.
Các dự báo cho thấy trong những năm tới, đặc biệt là năm 2026, mối đe dọa từ lừa đảo do AI thực hiện sẽ tiếp tục gia tăng. Điều này sẽ trở thành một trong những thách thức hàng đầu cho an ninh mạng toàn cầu.
Lời khuyên từ Trang Trắng: Để bảo vệ bản thân khỏi những cuộc tấn công lừa đảo do AI thực hiện, hãy luôn giữ cảnh giác khi nhận các tin nhắn, email hoặc cuộc gọi lạ từ những người không quen. Kiểm tra kỹ danh tính của người gửi, đặc biệt nếu họ yêu cầu bạn chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin cá nhân. Nếu bạn nhận được cuộc gọi video hoặc âm thanh từ ai đó yêu cầu chuyển tiền, hãy liên hệ trực tiếp với người đó qua một kênh đã biết trước để xác nhận. Trang Trắng - nền tảng tra cứu số điện thoại của chúng tôi - có thể giúp bạn xác minh danh tính của những người liên hệ, hỗ trợ bạn phát hiện và tránh xa những cuộc lừa đảo tiềm ẩn.