Lừa đảo trực tuyến đang trở thành mối đe dọa ngày càng nghiêm trọng với người dùng internet. Các chuyên gia bảo mật đã cảnh báo về 4 kiểu lừa đảo chủ yếu sẽ gia tăng mạnh trong năm 2026. Những thủ đoạn này không chỉ phổ biến ở các nước khác mà còn xuất hiện rộng rãi tại Việt Nam, đe dọa an toàn tài chính và thông tin cá nhân của hàng triệu người. Nếu bạn là người thường xuyên sử dụng internet, tài khoản ngân hàng trực tuyến hay mạng xã hội, thì việc hiểu rõ những thủ đoạn này là điều vô cùng cần thiết để bảo vệ bản thân.
Tin nhắn giả mạo với liên kết lừa đảo
Loại lừa đảo đầu tiên và phổ biến nhất là những tin nhắn SMS hoặc tin nhắn qua ứng dụng liên lạc giả mạo. Những kẻ lừa đảo thường giả danh là các ngân hàng, công ty viễn thông, hoặc các dịch vụ thanh toán lớn để gửi tin nhắn đến bạn. Những tin nhắn này chứa một liên kết độc hại, khi bạn nhấp vào sẽ dẫn đến các trang web giả mạo được thiết kế chuyên nghiệp.
Trang web giả này thường yêu cầu bạn nhập thông tin đăng nhập, số thẻ tín dụng, hoặc mã xác minh. Sau đó, kẻ lừa đảo sẽ sử dụng những thông tin này để truy cập tài khoản của bạn hoặc thực hiện các giao dịch trái phép. Nguy hiểm hơn nữa, những liên kết này còn có thể cài đặt phần mềm độc hại vào điện thoại của bạn, cho phép chúng kiểm soát toàn bộ thiết bị.
Cách để nhận biết loại lừa đảo này là:
- Kiểm tra kỹ số điện thoại hoặc địa chỉ gửi tin nhắn. Các tổ chức chính thức thường sử dụng số chính thức của họ.
- Chú ý đến từng lỗi chính tả hoặc lỗi ngữ pháp trong tin nhắn.
- Ngân hàng thực sự sẽ không bao giờ yêu cầu bạn nhấp vào liên kết để xác nhận thông tin cá nhân.
- Nếu không chắc chắn, hãy gọi trực tiếp đến số điện thoại chính thức của ngân hàng để xác minh.
Cuộc gọi và video giả mạo sử dụng công nghệ AI
Công nghệ trí tuệ nhân tạo ngày nay đã tiến bộ đến mức có thể tạo ra những cuộc gọi hoặc video giả mạo vô cùng chân thực. Kẻ lừa đảo có thể nhân bản giọng nói hoặc khuôn mặt của những người thân quen với bạn - có thể là cha mẹ, bạn bè, hoặc đồng nghiệp - để thực hiện các cuộc gọi video hoặc gọi điện lừa đảo.
Trong những cuộc gọi này, họ có thể yêu cầu bạn chuyển tiền khẩn cấp, cung cấp thông tin nhạy cảm, hoặc xác nhận các giao dịch. Vì âm thanh và hình ảnh trông rất giống thật, nhiều người bị lừa đảo mà không nhận ra là đang giao tiếp với một bản sao AI thay vì người thật.
Để bảo vệ bản thân khỏi loại lừa đảo này:
- Nếu nhận được cuộc gọi từ bạn bè hoặc gia đình yêu cầu chuyển tiền khẩn cấp, hãy cắt máy và gọi lại theo số điện thoại bạn biết là chính xác.
- Đặt ra các câu hỏi cá nhân chỉ người thật mới có thể trả lời.
- Hãy cảnh báo người thân về khả năng bị giả mạo giọng nói hoặc hình ảnh.
- Không bao giờ chuyển tiền ngay lập tức dựa vào một cuộc gọi, kể cả từ những người bạn biết.
Các chiêu trò đầu tư tiền điện tử và cổ phiếu giả
Những kẻ lừa đảo cũng tận dụng sự hấp dẫn của các khoản đầu tư tiền điện tử và các sản phẩm tài chính hiện đại để lôi kéo nạn nhân. Họ thường quảng cáo các cơ hội đầu tư với lợi suất cao, lợi nhuận đảm bảo, hoặc các dự án tiền điện tử mới sắp "bùng nổ".
Các nhà lừa đảo sẽ thiết lập các nền tảng giao dịch giả mạo hoặc trang web đầu tư giả mạo, thường rất chuyên nghiệp về mặt thiết kế. Họ khuyến khích bạn gửi tiền để "bắt đầu đầu tư" hoặc "mở tài khoản". Sau khi bạn gửi tiền, bạn sẽ thấy những báo cáo lợi nhuận giả trên tài khoản của mình, thuyết phục bạn gửi thêm tiền. Cuối cùng, khi bạn cố gắng rút tiền, bạn sẽ phát hiện ra tài khoản đã bị khóa hoặc tiền đã biến mất.
Cách tránh bị lừa với loại này:
- Chỉ sử dụng các nền tảng giao dịch tiền điện tử hoặc đầu tư đã được công nhân chính thức cấp phép.
- Kiểm tra độc lập thông tin về công ty hoặc nền tảng trước khi gửi tiền.
- Hãy nghi ngờ những lời hứa về lợi nhuận cao hoặc "cơ hội vàng".
- Tìm hiểu kỹ càng về bất kỳ dự án đầu tư nào trước khi cam kết tiền.
Hồ sơ giả mạo trên mạng xã hội
Loại lừa đảo cuối cùng nhưng không kém nguy hiểm là tạo những hồ sơ giả mạo trên các nền tảng mạng xã hội. Những kẻ lừa đảo này có thể tạo ra những tài khoản giả danh là những cá nhân hấp dẫn, các doanh nhân thành công, hoặc thậm chí là những người nổi tiếng, để xây dựng mối quan hệ với nạn nhân.
Sau khi thiết lập lòng tin, họ có thể thực hiện các loại lừa đảo khác nhau như lừa đảo tình cảm (yêu cầu tiền do gặp khó khăn), bán các sản phẩm hoặc dịch vụ giả mạo, hoặc thậm chí lừa bạn thanh toán cho các kỳ nghỉ tại "khách sạn" giả mạo. Những kẻ lừa đảo này rất kỹ năng trong việc tạo dựng mối quan hệ giả tạo để tăng mức độ tin tưởng của nạn nhân.
Để bảo vệ bản thân:
- Hãy cẩn thận khi kết bạn với những người lạ trên mạng xã hội.
- Kiểm tra tính xác thực của hồ sơ bằng cách xem thời gian tạo tài khoản, số lượng bạn bè, và nội dung đã đăng.
- Không bao giờ gửi tiền cho người mà bạn chỉ biết qua mạng, kể cả nếu họ kể chuyện về hoàn cảnh khó khăn.
- Trước khi mua hàng từ những tài khoản bán hàng trên mạng xã hội, tìm hiểu về tiếp cận thông qua các nền tảng thương mại điện tử chính thức.
Lời khuyên từ Trang Trắng: Việc bảo vệ bản thân khỏi lừa đảo trực tuyến bắt đầu từ sự cảnh báo và kiên trì. Hãy nhớ quy tắc vàng: không nhấp vào liên kết từ nguồn không xác minh, không tin những lời hứa quá tốt để có thể xảy ra, không vội vàng trong các quyết định tài chính, và không bao giờ chuyển tiền cho những người hoặc tổ chức mà bạn không chắc chắn. Nếu bạn nghi ngờ mình đã bị lừa đảo hoặc phát hiện hoạt động đáng ngờ, hãy báo cáo ngay cho các cơ quan chức năng hoặc đường dây nóng chuyên xử lý tội phạm mạng. Trang Trắng luôn sẵn sàng giúp bạn xác minh thông tin và bảo vệ an toàn cá nhân.